การศึกษาวิจัยการใช้เทคโนโลยีในฟาร์มโคเนื้อของเกษตรกรผู้เลี้ยงโคเนื้อ
ตามแผนยุทธศาสตร์ของจังหวัดพัทลุง ปี พ.ศ. 2547
บัญชา สัจจาพันธ์ , ณัฐวุฒิ ปุรินทราภิบาล

 

บทคัดย่อ

                         การศึกษาครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสภาพพื้นฐานบางประการของเกษตรกร การเปิดรับข้อมูลข่าวสารความรู้เกี่ยวกับการเลี้ยงโคเนื้อ ความรู้และการใช้เทคโนโลยีการเลี้ยงโคเนื้อของเกษตรกร โดยประชากรที่ใช้ในการศึกษา ได้แก่ เกษตรกรผู้เลี้ยงโคเนื้อที่ร่วมในโครงการพัฒนาการเลี้ยงโคเนื้อ ภายใต้แผนยุทธศาสตร์จังหวัดพัทลุง ปี 2547 จำนวน 80 ราย เก็บข้อมูลโดยใช้แบบสัมภาษณ์ ส่วนสถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าร้อยละ ค่ามัชฌิมเลขคณิต และค่าไคสแควร์ 
                        ผลการศึกษา พบว่า เกษตรกรผู้เลี้ยงโคเนื้อส่วนใหญ่เป็นเพศชาย อายุเฉลี่ย 44 ปี จบการศึกษาระดับมัธยมศึกษา มีสมาชิกในครัวเรือนเฉลี่ยครอบครัวละ 4 คน มีพื้นที่ประกอบการเกษตรโดยเฉลี่ย รายละ 12 ไร่ และมีการกู้เงินมาใช้ในกิจกรรมการเลี้ยงโคเนื้อ ส่วนใหญ่เลี้ยงโคเนื้อมานานเฉลี่ย 5 ปี มีขนาดฟาร์มโดยเฉลี่ยรายละ 9 ตัว การเปิดรับข้อมูลข่าวสารความรู้ด้านการเลี้ยงโคเนื้อของเกษตรกรส่วนใหญ่มีการติดต่อพบปะกับเจ้าหน้าที่ปศุสัตว์ รับฟังข้อมูลข่าวสารจากสื่อโทรทัศน์และสื่อสิ่งพิมพ์ ไม่เคยได้รับข้อมูลข่าวสารความรู้จากสื่อวิทยุเลย ส่วนใหญ่ผ่านการฝึกอบรมและเข้าชมนิทรรศการเกี่ยวกับการเลี้ยงโคเนื้อ แต่ไม่เคยศึกษาดูงานด้านการเลี้ยงโคเนื้อ สำหรับความรู้ในการเลี้ยงโคเนื้อ พบว่าเรื่องที่เกษตรกรส่วนใหญ่มากกว่าร้อยละ 80 มีความรู้ ได้แก่ เรื่องลักษณะพื้นโรงเรือนที่เหมาะสม ชนิดวัสดุที่ควรนำมาทำหลังคาโรงเรือน อายุโคสาวที่ควรผสมพันธุ์ครั้งแรก ระยะเวลาในการผสมหลังคลอด ช่วงเวลาที่เหมาะสมในการผสมหลังโคเป็นสัด ประเภทของอาหารหลักสำหรับโคเนื้อ และระยะการตัดพืชอาหารสัตว์ที่เหมาะสม สำหรับการใช้เทคโนโลยีในการเลี้ยงโคเนื้อ เรื่องที่เกษตรกรส่วนใหญ่ยอมรับและนำไปปฏิบัติอย่างครบถ้วน ได้แก่ การใช้กระเบื้องเป็นวัสดุมุงหลังคา และการใช้อาหารหยาบเป็นอาหารหลักเลี้ยงโคเนื้อ ส่วนเรื่องที่เกษตรกรส่วนใหญ่ไม่ยอมนำไปปฏิบัติ ได้แก่ การฉีดวัคซีนโรคแท้งติดต่อให้แก่ลูกโคเพศเมีย อายุ 3 - 8 เดือน จากการทดสอบสมมติฐานพบว่า อายุ การกู้เงิน ขนาดฟาร์ม การเปิดรับข่าวสารจากสื่อวิทยุ โทรทัศน์ สิ่งพิมพ์ และ เคยเข้าชมนิทรรศการด้านการเลี้ยงโคเนื้อของเกษตรกรที่ต่างกัน จะมีความรู้เกี่ยวกับการเลี้ยงโคเนื้อต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ในขณะที่พบว่า เพศ การติดต่อพบปะเจ้าหน้าที่ปศุสัตว์ และการเข้ารับการฝึกอบรมของเกษตรกรที่ต่างกัน จะใช้เทคโนโลยีการเลี้ยงโคเนื้อต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ และพบว่าเกษตรกรที่มีความรู้แตกต่างกันจะใช้เทคโนโลยีการเลี้ยงโคเนื้อแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติเช่นกัน

คำสำคัญ : เกษตรกร ความรู้ การใช้เทคโนโลยีการเลี้ยงโคเนื้อ
1. เลขทะเบียนผลงานวิชาการ 48(3) - 1116(9) - 115
2. สำนักสุขศาสตร์สัตว์และสุขอนามัย ที่ 9
3. สำนักงานปศุสัตว์จังหวัดพัทลุง


The Study of Farmer's Application on Cattle-Raising Technologies
Under Patthalung Provinces' Strategy Plane Year 2004.
Bancha Satchaphun , Nattawut Purintrapibal


Abstract

                        The purposes of this study were demographics , socio-economic and information sources related to knowledge and application on farmers cattle-raising technologies. The investigation was collected by interview schedule from 80 farmers under the cattle-raising development project , Pattalung provinces' strategy , year 2004. The data were analyzed by using statistic measurement with computer program. 
                        This study found that most farmers were male with an average age of 44 and a primary school education. Average number of people per family was 4 and each owned 12 rais on average. Most of them had got loan for cattle-raising and had experiences for 5 years with average farm size was 9 cattle per family. It was found that the farmers had met government officers and most of the massage perception on the cattle-raising knowledge of the farmers got from television and publishing but most of them did not get any news from radios. Most of them passed the training courses and exhibition visiting but had not go for studying tours and had knowledge on housing , the age for first matting of the heifer, the proper time for breeding , feed and feeding. For the application on the technologies , the farmers had adopted and practiced on using concrete roof tiles for animal house and using of roughages as the main feed for cattle but did not practice on Brucellosis vaccination in 3-8 months old calves. 
                        The hypothesis was proved that the farmers with differences in age, loan for cattle-raising , farm size, massages perception (TV , radio , publishing) and exhibition visiting had different knowledge on cattle-raising for statistically significant while the differences in farmers' sex , meeting with DLD officers and passed the training courses had different application on cattle-raising for statistically significant and the farmers with difference in knowledge had different application on cattle-raising for statistically significant.

Keyword : Farmer , Knowledge , Application on Cattle-Raising Technologies
1/Research Project No. 48(3) - 1116(9) - 115
2/ Regional Bureau of Animal Health and Sanitary 9.
3/ Pattalung Provincial Office.